Z notatnika...

Psychoterapia i coaching

w praktyce

Co działa w terapii – mini cykl w 5 częściach – cz. 1 Psychoterapia jak podróż w nieznane miasto

Co działa w terapii – mini cykl w 5 częściach – cz. 1 Psychoterapia jak podróż w nieznane miasto

Wyobraź sobie, że trafiasz do miejsca, którego nie znasz. 

Nie masz mapy, nie wiesz, które ulice są ślepe, gdzie są skróty, a gdzie łatwo się zgubić. Możesz próbować iść na wyczucie – czasem trafisz dobrze, czasem wrócisz w to samo miejsce. Możesz też skorzystać z czyjejś pomocy: kogoś, kto zna to miasto, potrafi czytać jego układ i pomoże Ci zrozumieć, gdzie jesteś i dokąd chcesz iść.

Psychoterapia jest właśnie taką podróżą.
Nie polega na tym, że ktoś mówi Ci, gdzie masz dojść. Raczej pomaga Ci:

  • zobaczyć, gdzie jesteś naprawdę,
  • zrozumieć, dlaczego trafiasz wciąż w podobne miejsca,
  • i znaleźć drogę, która jest Twoja.

Ale zanim wyruszysz, naturalne jest, że chcesz wiedzieć, jak to działa.

„Co właściwie robi się na terapii?” - To jedno z najczęstszych pytań osób, które nie doświadczyły terapii, a też na pierwszych sesjach terapeutycznych. I pytanie to jest bardzo zasadne.

Z zewnątrz psychoterapia może wyglądać enigmatycznie:

  • ktoś siedzi i rozmawia,
  • czasem zamyka oczy,
  • czasem milczy,
  • czasem wraca do przeszłości.

I pojawia się wątpliwość:

„Czy to naprawdę może coś zmienić?”

Cykl „Co działa w terapii” pomaga odpowiedzieć na to pytanie – konkretnie i bez „magii”.

Jakie pytania możesz sobie zadawać?

Jeśli rozważasz psychoterapię, być może masz w głowie (lub gdzieś pod spodem) na przykład poniższe pytania:

O sens i skuteczność:

  • Czy rozmowa naprawdę może coś zmienić?
  • Dlaczego miałoby pomóc mówienie o tym, co już znam?
  • Czy nie wystarczy „wziąć się w garść” albo coś zmienić w działaniu?
  • Skąd wiadomo, że terapia działa?

O metody:

  • Po co są wyobrażenia? Czy to nie jest „wymyślanie”?
  • Dlaczego terapeuta pyta o ciało – co to ma wspólnego z problemem?
  • Co to znaczy „pracować z emocjami”?
  • Po co wracać do przeszłości, skoro żyję tu i teraz?

O doświadczenie:

  • Czy będę się tam czuć komfortowo?
  • Co jeśli nie będę wiedzieć, co powiedzieć?
  • Co jeśli rozpłaczę się albo „rozsypię”?
  • Czy terapeuta mnie oceni?

O relację:

  • Co jeśli nie poczuję „chemii” z terapeutą?
  • Czy mogę mówić wszystko?
  • Co jeśli coś mi się nie spodoba w terapii?
  • Czy terapeuta naprawdę mnie zrozumie?

O strukturę:

  • Dlaczego trzeba przychodzić regularnie?
  • Czy nie mogę przychodzić tylko wtedy, kiedy czuję potrzebę?
  • Ile to trwa?
  • Skąd mam wiedzieć, że to „działa”?

Psychoterapia to nie jedna metoda

Jednym z najczęstszych mitów jest przekonanie, że terapia to „po prostu rozmowa”.

W rzeczywistości to złożony PROCES, który może obejmować różne sposoby pracy – zależnie od tego, czego potrzebujesz.

W kolejnych tekstach zobaczysz, że w gabinecie terapeutycznym pracuje się m.in. poprzez:

Rozmowę

Taką rozmowę, która różni się od tej „na co dzień”. To rozmowa, która pomaga zobaczyć wzorce, zrozumieć mechanizmy i uporządkować doświadczenie.

Wyobrażenia

Czyli pracę z tym, co zostało zapisane emocjonalnie – często głębiej niż sięga samo myślenie.

Ciało

Napięcie, oddech i reakcje fizyczne często mówią więcej niż słowa.

Relację

Czyli to, co dzieje się między Tobą a terapeutą – i co może stać się przestrzenią realnej zmiany.

Co łączy te wszystkie metody?

Choć wyglądają różnie, opierają się na jednym wspólnym fundamencie:
neuroplastyczność

To dzięki niej możliwa jest zmiana:

  • w sposobie reagowania,
  • w przeżywaniu emocji,
  • w myśleniu o sobie i innych.

Natomiast – i to jest bardzo ważne – mózg nie zmienia się od samego „wiedzenia”.
Zmienia się przez doświadczenie.

I właśnie to doświadczenie jest tworzone w terapii – na różne sposoby.

Warto rozumieć metody, bo wtedy:

  • wiesz, po co coś robisz w terapii,
  • łatwiej Ci zaufać procesowi,
  • możesz świadomie uczestniczyć w pracy,
  • i szybciej rozpoznajesz, co działa, a co nie.

To trochę jak z podróżą:
nie musisz znać całej mapy, ale dobrze wiedzieć, jakim środkiem transportu się poruszasz i dokąd zmierzasz.

Jeśli stoisz na progu decyzji o terapii, nie musisz jeszcze wszystkiego wiedzieć ani rozumieć.

Ale możesz zrobić pierwszy krok: zacząć przyglądać się temu, jak działa proces, który może  wspierać Twoją zmianę.

W kolejnych tekstach cyklu znajdziesz odpowiedzi na pytania:

  • co dzieje się w rozmowie terapeutycznej,
  • jak działają wyobrażenia,
  • dlaczego ciało jest tak ważne,
  • i w jaki sposób sama relacja może stać się czynnikiem leczących zmian.

Bardzo zapraszam do przeczytania – może to pomóc, byś mógł/mogła decydować świadomie.

Dobra terapia to nie jest tajemnica. To PROCES, który można zrozumieć – i którego można doświadczyć.